Poniżej znajdziesz listę pasujących artykułów:
 

Ostre zapalenie trzustki związane jest z uszkodzeniem komórek narządu. Zmiany chorobowe w ostrym zapaleniu trzustki (skrót: OZT) są następstwem dwóch zdarzeń: przedwczesnym uwolnieniem i aktywacją proenzymów w obrębie narządu - wolne enzymy trzustkowe zamiast rozkładać pożywienie w jelicie, niszczą gruczoł w związku z ich aktywacją w nieodpowiednim miejscu i czasie oraz rozwojem reakcji zapalnej w miejscu uszkodzenia – jest to odpowiedź organizmu na zaburzenie homeostazy i powstałe zmiany patologiczne.

Achalazja jest to choroba, która dotyczy przełyku. Obejmuje ona szczególnie warstwy mięśniowe tej części przewodu pokarmowego. Chorobę określa się także, jako rozstrzeń przełyku lub kurcz wpustu. Achalazja obejmuje głównie dolną część przełyku, gdzie znajduje się mięsień tzw. zwieracz dolny przełyku. W prawidłowych warunkach oddziela on dwa odcinki przewodu pokarmowego i zapobiega cofaniu się kwaśnej treści żołądkowej do przełyku. W przebiegu choroby, mięsień ten jest ciągle napięty, co uniemożliwia przepływ treści pokarmowej do żołądka.

Choroba wrzodowa charakteryzuje się obecnością ubytków błony śluzowej żołądka i/lub dwunastnicy, które nazywamy wrzodami trawiennymi. Zmiany te występują najczęściej pojedynczo, choć mogą licznie pokrywać śluzówkę żołądka i dwunastnicy. Występują zawsze tam, gdzie kwas solny – składnik soku żołądkowego, kontaktuje się ze ścianą przewodu pokarmowego. Agresywne działanie kwasu solnego przy zaburzonej ochronie śluzówki doprowadza do jej uszkodzenia.

Kiedy kwaśna treść żołądkowa cofa się do przełyku, drażni i uszkadza jego nabłonek. Następstwem wstecznego zarzucania treści żołądkowej są charakterystyczne objawy kliniczne i zmiany histologiczne w błonie śluzowej przełyku. W takich przypadkach właśnie mówimy o chorobie refluksowej przełyku.  W praktyce klinicznej korzysta się ze skrótu GERD lub GORD, które pochodzą z nomenklatury anglojęzycznej.

Przewlekłe zapalenie trzustki charakteryzuje się ciągłym procesem zapalnym, który obejmuje ten narząd. Choć nasilenie zmian zapalnych bywa nieznaczne lub umiarkowane, to z uwagi na przewlekłość procesu, powoduje ono nieodwracalne zmiany miąższu trzustki.  Zmiany morfologiczne polegają m.in. na zastępowaniu komórek trzustki komórkami włóknistymi, co prowadzi do niewydolności narządu. Dzieje się tak, dlatego że komórki łącznotkankowe nie mają zdolności wydzielniczych jak komórki pęcherzykowe.

Zapalenie błony śluzowej żołądka lub dwunastnicy jest określeniem obejmującym całą grupę chorób. Czasami można spotkać terminy takie jak: nieżyt żołądka lub katar żołądka, które są tożsame z nawą kliniczną. W każdym przypadku istotą choroby jest uszkodzenie błony śluzowej. Przyczyny stanu zapalnego należą do szerokiej i różnorodnej grupy czynników etiologicznych. Podobnie objawy kliniczne są zróżnicowane i zależą od specyfiki konkretnego typu zapalenia.

Kiedy w układzie moczowym znajdują się nierozpuszczalne ciała stałe - tzw. złogi, mówimy o  Kamienie nerkowe są to kryształy zbudowane z różnych związków chemicznych, m.in.: ze szczawianów, fosforanów, rzadziej z kwasu moczowego lub cystyny. Kamienie nerkowe występują zwykle w postaci drobnych kryształów, które potocznie nazywamy piaskiem nerkowym. Sporadycznie dochodzi do sytuacji, kiedy złogi rosną i osiągają nawet kilka centymetrów średnicy.

Stłuszczenie wątroby to przewlekła choroba, która polega na nadmiernym gromadzeniu kropli tłuszczu w hepatocytach (komórkach wątroby). W zależności od czynnika sprawczego, wyróżniamy alkoholowe stłuszczenie wątroby (u osób nadużywających alkoholu) i niealkoholową stłuszczeniową chorobę wątroby (NAFLD). Odwracalność tej choroby zależy od jej typu histologicznego.

Złamanie polega na przerwaniu ciągłości tkanki kostnej oraz okostnej – tkanki pokrywającej kość. W wyniku uszkodzenia, zaburzona zostaje funkcja przyległych stawów oraz mięśni. Dodatkowo dochodzi do wylewu krwi w okolicy urazu.
Do złamania dochodzi najczęściej w wyniku zadziałania na daną kość siły większej, niż jest ona w stanie wytrzymać. Dlatego złamania częściej występują u osób starszych, które z racji wieku lub innych chorób (np. osteoporoza) posiadają mniej wytrzymałe kości.

Osteoporoza może rozwinąć się w wyniku starzenia organizmu, na skutek przebytych chorób czy przyjmowanych leków.
W warunkach prawidłowych kości są nieustannie przebudowywane. Jest to pożądane zjawisko, za które odpowiadają specjalne komórki: osteoklasty i osteoblasty. Osteoklasty rozkładają kościec, a osteoblasty odbudowują tkankę. Wraz z wiekiem, proces przebudowy tkanki kostnej staje się mniej wydajny i zaczyna przeważać ubytek masy kostnej.
Osteoporoza wtórna rozwija się w przebiegu niektórych chorób, np. nadczynność tarczycy lub cukrzyca oraz po przewlekłym stosowaniu wybranych leków, m.in. glikokortykosteroidów czy heparyny.

Perystaltyka przewodu pokarmowego stanowi jedną z cech, która charakteryzuje każdego człowieka. U jednych osób praca jelit jest intensywna przez całe życie, a u innych jest mniej nasilona. Cechę tę należy wziąć pod uwagę przy ocenie zmiany częstotliwości wypróżnień.
Lekarska definicja zaparć rozumiana jest jako wypróżnienia, występujące rzadziej niż 3 razy w tygodniu, ale obejmuje także: wypróżnienia oddawane z wysiłkiem, obecność twardego stolca, uczucie niepełnej defekacji.

Zakażenie układu moczowego (ZUM) oznacza obecność drobnoustrojów w drogach moczowych. Termin ten obejmuje dużą i niejednorodną grupę chorób. Do zakażenia najczęściej dochodzi tzw. drogą wstępującą. Oznacza to, że bakterie z okolicy odbytu, przedsionka pochwy lub okolicy podnapletkowej przenoszone są do cewki moczowej. Drobnoustroje kolonizują ten obszar lub mogą wędrować wyżej, w kierunku nerki. Diagnostyka opiera się o wywiad, badanie fizykalne, badanie ogólne moczu i posiew moczu.

Kamica żółciowa polega na tworzeniu i zaleganiu złogów (tzw. kamieni) w pęcherzyku żółciowym. Kamienie żółciowe tworzą się w wyniku wytrącania pewnych składników żółci. Pęcherzyk żółciowy to niewielki organ gruszkowatego kształtu. Leży w jamie brzusznej w sąsiedztwie wątroby. Pęcherzyk odpowiada za gromadzenie żółci, cieczy która produkowana jest przez komórki wątroby. Płyn ten spływa do pęcherzyka siecią przewodów, które nazywamy drogami żółciowymi.

Otyłość to choroba ogólnoustrojowa. Często jest ona definiowana jako stan nadmiernego gromadzenia się tłuszczu w postaci tkanki tłuszczowej. Jej nadmiar  prowadzi do zaburzenia równowagi ustroju i wielu problemów zdrowotnych. W większości przypadków przyczyną otyłości jest dodatni bilans energetyczny. Oznacza to nadmiar energii pobranej z pożywieniem w porównaniu z energią wykorzystaną przez nasz organizm. Niezużyta energia jest gromadzona w postaci tkanki tłuszczowej, co prowadzi do wzrostu masy ciała.

Uchyłki stanowią drobne przepukliny, które uwypuklają się ponad ścianę jelita. Powstają w miejscach o zmniejszonej oporności i wytrzymałości ściany jelita grubego. Uchyłki mogą występować na całej długości jelita grubego, choć najczęściej lokalizują się w odcinku końcowym – esicy. Zasadniczą przyczyną powstawania uchyłków są zaburzenia pracy jelit. Nieprawidłowa perystaltyka powoduje wzrost ciśnienia wewnątrz jelita, które indukuje pogrubienie jego ściany. Powstawaniu tych zmian sprzyja nieprawidłowa, ubogoresztkowa dieta obfitująca w pokarmy wysoko przetworzone. Negatywnie wpływa zmniejszona aktywność fizyczna oraz stres. Pewne znaczenie w rozwoju uchyłków mogą mieć czynniki genetyczne.

Zatrucie jest efektem spożycia toksyn lub mikroorganizmów chorobotwórczych np. bakterii. W obu przypadkach dochodzi do zaburzenia pracy przewodu pokarmowego. Zatrucia są bardzo niebezpieczne dla dzieci oraz osób starszych. Osoby starsze wraz z wiekiem coraz słabiej odczuwają pragnienie dlatego przy współistniejącej np. biegunce bardzo łatwo może dojść do odwodnienia. U niemowląt i dzieci tak samo powinno się podawać płyny i elektrolity gdy tylko biegunka czy wymioty wystąpiły. Odwodnienie w zależności od ubytku wody daje różne objawy, do których w fazie schyłkowej należą drgawki, zaburzenia świadomości, majaczenie, utrata przytomności i śmierć. 

Zespół jelita drażliwego (ang. irritable bowel syndrome, IBS) należy do grupy najczęściej występujących chorób przewodu pokarmowego. Zaburzenie to ma charakter przewlekły, a zmiany dotyczą zarówno jelita cienkiego jak i grubego. Jest to choroba czynnościowa, czyli taka, w której nie występują nieprawidłowości w budowie ściany przewodu pokarmowego. Zespół jelita drażliwego występuje często, dotyczy od 10% do 25% populacji. Choć tak wiele osób odczuwa dyskomfort związany z IBS, jedynie 5 – 7% pacjentów zgłasza się po poradę lekarską. Choroba rozpoczyna się zwykle w 3 lub 4 dekadzie życia. Kobiety chorują dwa razy częściej niż mężczyźni.

Zespół krótkiego jelita (ZKJ) dotyczy sytuacji, w której pewna część jelita cienkiego zostaje wyłączona z prawidłowego funkcjonowania. Dzieje się tak w przebiegu choroby, która uszkadza tę część przewodu pokarmowego lub na skutek zabiegu chirurgicznego. W obu przypadkach dochodzi do ograniczenia funkcjonalnej powierzchni jelita, co skutkuje upośledzeniem wchłaniania substancji odżywczych. Zespół krótkiego jelita może wystąpić u dorosłych, którzy mają <200 cm czynnego jelita cienkiego (prawidłowo odcinek ten liczy około 500 cm długości).

Zespołem rozrostu bakteryjnego (ang. SIBO) określamy stan, w którym flora jelitowa przerasta. Istotą tego zjawiska jest migracja bakterii do jelita cienkiego, które prawidłowo występują w odcinku jelita grubego. Nadmierny rozplem drobnoustrojów zaburza proces trawienia i wchłaniania składników pokarmowych, głównie tłuszczów oraz witamin. Zaburzenia te pojawiają się najczęściej u pacjentów po operacjach w zakresie jamy brzusznej. SIBO może wystąpić u diabetyków z powodu cukrzycowej neuropatii autonomicznej. Czasami choroba współistnieje z zespołem jelita drażliwego.

Łuszczyca jest przewlekłą, zapalną chorobą skóry. Objawia się charakterystycznymi zmianami skórnymi - łuszczącymi się, suchymi blaszkami. Głównym zaburzeniem występującym w łuszczycy jest nadmierna proliferacja (mnożenie się komórek) naskórka, przez którą okres przejścia komórek naskórka z warstwy rozrodczej na powierzchnię wynosi tylko 4 dni (u zdrowej osoby jest to 28 dni). Łuszczyca jest drugą pod względem częstości występowania chorobą dermatologiczną w Polsce.

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG, łac. colitis ulcerosa) jest chorobą przewlekłą, która dotyczy końcowego odcinka przewodu pokarmowego: najczęściej odbytnicy i/lub okrężnicy i odbytnicy. Schorzenie to należy do tzw. nieswoistych chorób zapalnych jelit. Termin ten określa zaburzenia autoimmunologiczne, które powodują zapalenie jelita oraz przewlekłe biegunki.

Choroba Leśniowskiego-Crohna jest przewlekłym, nieswoistym zapaleniem jelit. Może dotykać każdego odcinka przewodu pokarmowego, od jamy ustnej aż do odbytu. Najczęściej zajęty jest końcowy odcinek jelita krętego. Choroba jest przewlekła i przebiega z okresami zaostrzeń i remisji. Obserwuje się coraz częstsze występowanie choroby Leśniowskiego-Crohna, tą tendencje obserwuje się szczególnie wśród dzieci. W Europie jest to 1-11 nowych pacjentów na 100 000 osób zdrowych rocznie. U krewnych ludzi chorych dostrzega się większe ryzyko zachorowania.

Zespół policytycznych jajników (zespół Steina-Leventhala, PCOS) opisuje zmiany patologiczne żeńskich narządów rozrodczych – jajników. Na skutek nieprawidłowego rozwijania się pęcherzyków, powstają liczne torbiele pęcherzykowe. Zmiany te mają zwykle średnicę 0,5 – 1,5 cm. Zaburzony rozwój pęcherzyków doprowadza do nieobecności ciałek żółtych oraz zaburzeń endokrynologicznych.

Indeks glikemiczny to parametr, który często jest podawany w opracowaniach dietetycznych: przepisach kulinarnych lub jadłospisach. Można go również znaleźć w tablicach charakteryzujących produkty spożywcze. Występuje on pod pełną nazwą lub w postaci skrótu "IG". Choć niesie on dużą porcję informacji dla konsumenta, nie zawsze jest właściwie rozumiany. Coraz częściej stosuje się także pojęcie ładunku glikemicznego, który oparty jest na wartości IG.

Prawidłowe odżywianie wspiera utrzymanie nienagannej kondycji fizycznej, pozwala cieszyć się zdrowiem i poprawia samopoczucie. W ciągu życia poświęcamy około 38 003 godzin na jedzeniu. Skoro tyle czasu zajmują nam posiłki, warto zastanowić się nad ich jakością. Zdrowa dieta nie jest zarezerwowana tylko dla ludzi bogatych lub mających dużo wolnego czasu.

Przygotowując ulubione potrawy, zawsze należy pamiętać o właściwych proporcjach poszczególnych składników. Dobrze znane receptury nie wymagają ścisłego ważenia i odmierzania objętości produktów. Kiedy w kuchni gości nowy przepis, warto precyzyjnie odmierzyć właściwą ilość danych składników. Jak sobie poradzić, gdy w kuchni nie ma cylindra miarowego lub innego naczynia z podziałką? Oto prosty sposób, przydatne miary kuchenne.

Marskość wątroby jest chorobą, która polega na zniszczeniu architektury narządu. Zmiany chorobowe powstają w odpowiedzi na uogólnioną degradację prawidłowych komórek, tzw. hepatocytów. Miąższ narządu ulega zmianom pod wpływem długotrwałego i drażniącego działania szkodliwych czynników. Przebudowa wątroby polega na zastępowaniu uszkodzonych hepatocytów przez tkankę łączną. Proces ten nazywa się włóknieniem. Zmiany strukturalne powodują zmniejszenie ilości czynnego miąższu, co zmniejsza efektywność pracy wątroby. 

Hipokalcemia to zmniejszone stężenie wapnia we krwi (norma: 2,25 – 2,75mmol/l). Niedobór ten występuje w wielu stanach chorobowych, dlatego nie świadczy bezpośrednio o konkretnej dolegliwości. Hipokalcemię można podejrzewać jeśli wystąpią objawy świadczące o niedoborze. Niezbędnym elementem leczenia jest ustalenie przyczyny obniżenia poziomu wapnia. Jeżeli jest to możliwe, hipokalcemię powinno leczyć się przyczynowo, czyli usuwając czynnik obniżający poziom wapnia. 

Oparzenie jest to uszkodzenie tkanek na skutek działania energii, np.: wysokiej temperatury, substancji chemicznych, elektryczności lub promieniowania. Energia ta działa destrukcyjnie na komórki, uszkadzając je. Najczęściej poparzeniu ulega skóra oraz tkanki leżące poniżej naskórka. Uszkodzenie skóry ma zwykle charakter termiczny. Już przy 42 °C dochodzi do martwicy naskórka, przy 55°C uszkodzenie następuje w ciągu trzech minut, a przy temperaturze 70°C wystarczy jedna sekunda.

Zarzucanie treści żółciowej oznacza jej wsteczne przemieszczenie do żołądka lub przełyku. Sytuacja ta występuje najczęściej u osób po operacji usunięcia pęcherzyka żółciowego np. z powodu kamicy. Konsekwencją przewlekłego refluksu może być zapalenie żółciowe żołądka. Terapia refluksu żółciowego jest trudna. Środki farmakologiczne zwykle nie przynoszą pacjentowi ulgi. W tym schorzeniu istotną rolę odgrywa właściwa dieta oraz regularna aktywność fizyczna.

Celiakia to choroba przewodu pokarmowego o podłożu autoimmunologicznym. Schorzenie rozwija się w następstwie ekspozycji na gluten u osób z predyspozycją genetyczną. Pod wpływem glutenu – frakcji białek obecnych w nasionach pszenicy, żyta, jęczmienia oraz owsa, dochodzi do rozwoju stanu zapalnego w obrębie jelita cienkiego. Profilaktyczna eliminacja glutenu z diety jest rozwiązaniem niewłaściwym. 

Bardzo często stosuje się zamiennie termin nietolerancja i alergia pokarmowa. W rzeczywistości są to dwa terminy oznaczające różne stany. Nietolerancja pokarmowa jest reakcją nieimmunologiczną, jej objawy odnoszą się wyłącznie do przewodu pokarmowego i zależą od dawki spożytej substancji, dla której występuje nietolerancja. Alergia pokarmowa natomiast jest to reakcja immunologiczna, objawy odnoszą się do całego organizmu (np. katar sienny, wysypka) i występują natychmiast po kontakcie z alergenem, niezależnie od jego dawki.

Hemoroidy, zwane także guzkami krwawniczymi są prawidłowymi strukturami naczyniowymi odbytu! Niesłusznie nazywa się je żylakami.  Guzki krwawnicze występują u wszystkich ludzi od urodzenia. Są to naczynia krwionośne o jamistej budowie, w obrębie których występują liczne połączenia tętniczo – żylne. Struktury te znajdują się w kanale odbytu pod postacią pakietów wypełniających się krwią. Odgrywają one ważną rolę w powstrzymywaniu zawartości odbytnicy, co ułatwia kontrolę oddawania gazów oraz stolca.  Choroba hemoroidalna jest stanem patologicznym, w którym guzki krwawnicze są nadmiernie powiększone i stają się przyczyną różnych dolegliwości.

Bóle głowy należą do najczęstszych dolegliwości, które skłaniają pacjentów do szukania pomocy u lekarza. Szacuje się, że częste i nawracające bóle głowy dotykają nawet 20% populacji. Migrena (hemikrania) należy do grupy pierwotnych bólów głowy, co oznacza, że jej przyczyna nie jest do końca poznana. W schorzeniu tym nie stwierdzono organicznej przyczyny powodującej dolegliwości chorobowe. Charakteryzuje się ona specyficznymi objawami, które pozwalają odróżnić ją od innych typów bólu głowy.

Granat to owoc o brązowożółtej lub żółtoczerwonej twardej i skórzastej okrywie. W swoim wnętrzu skrywa czerwony, jadalny miąższ. Owoce mają zwykle ok. 9 cm średnicy. Dostępne są w sklepach przez cały rok. Miąższ granatu można wykorzystać jako ozdobę deserów: lodów lub ciast.

Mukowiscydoza (ang.: cystic fibrosis – CF) jest chorobą o podłożu genetycznym, dziedziczoną w sposób autosomalny recesywny. Oznacza to, że wadliwy gen związany jest z chromosomami innymi jak chromosomy płci. Choroba rozwija się tylko, gdy obie kopie genu są nieprawidłowe (zawsze jedna kopia pochodzi od ojca, druga od matki). Za występowanie choroby odpowiedzialne są zmiany pojedynczego genu CFTR. Na skutek mutacji dochodzi do zaburzeń transportu jonowego, a w konsekwencji do zaburzeń funkcji gruczołów wydzielania zewnętrznego oraz narządów i układów z nimi związanych, głównie pokarmowego i oddechowego.

Nowotwór to choroba, w której nieprawidłowe komórki dzielą się w sposób, który nie może być kontrolowany przez organizm. Ich rozrost jest nadmierny, upośledza powstawanie prawidłowych komórek, zaburza prawidłowe funkcje organizmu. Najczęstszym nowotworem przewodu pokarmowego jest rak jelita grubego, który jednocześnie jest na drugim miejscu pod względem częstości występowania wszystkich nowotworów - zarówno u mężczyzn jak i kobiet. Częstym nowotworem przewodu pokarmowego jest także rak żołądka, a kolejno rak trzustki i rak przełyku.

Kokos jest dziś popularnym dodatkiem w kuchni, kiedyś zaś stanowił prawdziwy rarytas. Orzechy kokosowe posiadają niezwykłe walory smakowe oraz prozdrowotne. Miąższ orzecha jest jadalny na surowo lub suszony po ugotowaniu. Z przetartego miąższu można wyprodukować mleko kokosowe – często wykorzystywane w kuchni tajskiej i indyjskiej oraz jako dodatek do drinków.

Ryba ta ma wąskie ciało i duży otwór gębowy. Zawiera dużą zawartość nienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3 i omega-6, które poprawiają funkcjonowanie układu nerwowego oraz regulują gospodarkę lipidową. Ponieważ jest tłustą rybą, szybko zaspokaja uczucie głodu.

Granadilla w języku polskim jest nazywana męczennicą języczkowatą. To owoc o średnicy około 12 cm o gładkiej, pomarańczowej skórce i szarym, wodnistym miąższu. Owoc ten występuje niemal w 500 odmianach. Jest bardzo popularny w Brazylii, Argentynie czy Australii. Kupować należy owoce z nieco wyschniętą skórką, co  świadczy o dojrzałości owocu. Świeże owoce należy przechowywać w lodówce do 14 dni.

Ananas jest obecnie uprawiany w Tajlandii, Chinach, na Hawajach i Filipinach. Plantacje można spotkać także na terenie Afryki i Ameryki Środkowej. Wygląd owocu przypomina szyszkę. Skóra ma kolor brązowo-pomarańczowy. Miąższ jest biały lub lekko żółty, ma aromatyczny, słodkawo-kwaśny smak. Średnica standardowych owoców waha się między 12 a 15 cm.

Marakuja pochodzi z Ameryki Południowej, obszarów Brazylii czy Argentyny. Dojrzałe czerwone owoce mają okrągły kształt, a ich wielkość wacha się między 4-5 cm średnicy. Żółte owoce są większe, mają 5-6cm średnicy. Cienka skórka chroni pestki, których liczba wynosi ok. 200! Miąższ jest orzeźwiający, słodki z kwaśną nutą, miękki i galaretowaty. Nasiona są jadalne. Marakuję można również dodawać do różnego rodzaju deserów oraz napojów.

Zwyrodnienie plamki związane z wiekiem (ang. age-related maculr degeneration – AMD) to choroba, która dotyczy miejsca największego skupiska fotoreceptorów zwanych czopkami, zlokalizowanych w obrębie plamki żółtej. Zmiany patologiczne powodują pogorszenie widzenia centralnego aż do całkowitej utraty wzroku. Patogeneza choroby nie jest w pełni poznania. Wiadomo jednak, że zmiany dotyczą kilku struktur oka.

Cukrzyca typu 1 wynika z procesu autoimmunologicznego, w którym nieprawidłowe przeciwciała niszczą komórki beta trzustki - w warunkach prawidłowych komórki te odpowiedzialne są za produkcję insuliny. Niszczenie komórek produkujących insulinę zachodzi na drodze trzech powiązanych ze sobą mechanizmów: predyspozycji genetycznej, czynników środowiskowych i procesu autoimmunologicznego. Cukrzyca typu 1 stanowi około 10% wszystkich typów cukrzycy. Początek zachorowania przypada na lata młodzieńcze, zwykle chorobę stwierdza się między 10 a 14 rokiem życia.

Owsianka z granatem i płatkami migdałowymi idealna propozycja zdrowego i sycącego śniadania.

Domowe kakao z cynamonem, idealna propozycja rozgrzewającego napoju na chłodne wieczory.

Próchnica jest to choroba bakteryjna, która dotyczy struktury zębów. Bakterie zlokalizowane są w obrębie tzw. płytki nazębnej. Ich obecność powoduje demineralizację twardych tkanek zęba, a następnie rozkład (tzw. proteolizę) głębiej położonych tkanek organicznych. Na początku próchnica atakuje powierzchniową warstwę zęba – tzw. szkliwo. Objawia się to plamką próchnicową – miejscem białym, matowym na powierzchni zęba. Wraz z rozwojem choroby, miejsce może ciemnieć pod wpływem barwników pochodzących z jedzenia.

Limonka to owoc cytrusowy, który pochodzi z krajów azjatyckich. Wyglądem przypomina cytrynę, jest jednak mniejsza i ma zielony kolor. Owoc ten zawiera wiele witamin i składników mineralnych. Sok z limonki reguluje poziom glukozy we krwi, a także wspomaga prace wątroby.

Figi są bogatym źródłem składników mineralnych, m.in. magnezu, który redukuje stres. Z uwagi na dużą zawartość wapni i fosforu, owoce te są polecane także dla poprawy kondycji kośćca. Figi zawierają bogactwo witamin, przez co korzystnie wpływają na prace układu krwionośnego i funkcję wątroby.

Mango to owoc okrągły o wielobarwnej, miękkiej skórce. Owoc należy do produktów średniokalorycznych. Jest bogatym źródłem witamin oraz minerałów. Dostarcza organizmowi dużo błonnika. Bogate wartości odżywcze mango sprawiły, że owoc ten dołączył do grona najbardziej pożywnych produktów świata. Jest chętnie wykorzystywany w kuchni.

Imbir, a właściwie jego bulwy są powszechnym dodatkiem w kuchni azjatyckiej. Imbir posiada wiele właściwości korzystnych dla zdrowia: skutecznie pomaga w chorobie przeziębieniowej, łagodzi mdłości czy bóle miesiączkowe. Świeży imbir dodaje przyprawom świeżości i pikantności. Suszona przyprawa najlepiej pasuje do potraw słodkich.

Kalafior to roślina, której mięsisty kwiatostan jest jadalny. Świeże warzywo jest białe, bez przebarwień, a liście są zielone i sprężyste. Kalafior zawiera duże ilości potasu, magnezu czy manganu. Podobnie znajdziemy w nim wiele witamin, w tym witaminy grupy B, witaminę C czy K1. Kalafior jest rośliną, która nie powoduje uczulenia, dlatego jest polecany osobom z licznymi alergiami pokarmowymi.

Gruszka nashi charakteryzuje się orzeźwiającym smakiem, nieco kwaśniejszym od tradycyjnej gruszki. Są to owoce chrupkie o żółtym kolorze skórki i jasnym zabarwieniu miąższu. Owoc jest dobrym źródłem witaminy C, wapnia, potasu czy fosforu. Zawiera także znaczne ilości błonnika pokarmowego. Owoc ten należy do produktów niskokalorycznych.

Tamarillo to egzotyczny owoc, który nazywany jest także pomidorem drzewnym. Owoc jadalny jest w całości, ale warto zdjąć jego skórkę po sparzeniu jej wrzątkiem. W smaku jest słodko - gorzki, przypomina nieco pomidory przyprawione pieprzem. Owoc może być spożywany na surowo, jako dodatek do sera lub szynki. Można z niego zrobić soki lub konfitury.

Kasztany jadalne to orzechy pożywne i lekkostrawne. Zawierają stosunkowo mało tłuszczu w porównaniu z innymi orzechami, dlatego mogą być wykorzystywane w diecie redukcyjnej. Kasztany jadalne najbardziej znane są pod postacią pieczonych orzechów.

Karczochy ceni się za bogactwo cynaryny i inuliny - substancji, które wspomagają prace układu pokarmowego oraz stymulują metabolizm organizmu. Jest to warzywo, które szczególnie polecane jest w diecie redukcyjnej. Warzywa te zawierają duże ilości witamin z grupy B, które dobrze wpływają na czynność układu nerwowego.

Belona to ryba, która charakteryzuje się spłaszczonym ciałem i długimi szczękami. Jej grzbiet jest koloru zielono-niebieskiego, boki zielone, a brzuch koloru srebrnego. Mięso belony jest mało popularne ze względu na zielone zabarwienie ości. Najczęściej można ją dostać nad morzem, bezpośrednio z kutra rybackiego. Jest to ryba Morza Bałtyckiego.

Ostrygi to mięczaki o owalnej lub gruszkowatej skorupie w kolorze różnych odcieni szarości. Występują w Morzu Śródziemnym oraz oceanie Atlantyckim i Spokojnym. Ostrygi można spożywać na surowo z dodatkiem cytryny, soli i pieprzu. Można je także gotować, smażyć, grillować, zapiekać i marynować.

Langustynki zaliczane są do największych krewetek. Ich inna nazwa to homarce. Mają wydłużone, wąskie ciało o pomarańczowo-czerwonym kolorze oraz trzy pary szczypiec. Homarce mogą być spożywane na zimno i na ciepło, mogą być podawane w postaci przystawki lub jako dodatek do sałatek. Nadają się do smażenia, pieczenia i grillowania. Jadalny jest tylko ogon.

Skorupiaki o spłaszczonym kształcie ciała, osiągają do 10 cm długości. Kolor pancerza zależy od gatunku: może być szary, różowy lub czerwony. U krewetek jadalny jest tułów - głowa i pancerz są usuwane przed spożyciem. Można je jeść surowe lub przetworzone: w zalewie, mrożone, puszkowane. Krewetki można smażyć lub gotować.

Miecznik lub inaczej włócznik to ryba strefy umiarkowanej i tropikalnej. Cechą charakterystyczną ryby jest górna szczęka przekształcona w długi wyrostek o kształcie miecza. Dorosły osobnik nie posiada zębów ani łusek. Miecznika można smażyć, grillować i piec. Jego mięso dostarcza wiele składników mineralnych i witamin, szczególnie witaminy D.

Kraby to bogate źródło składników mineralnych, nienasyconych kwasów tłuszczowych, białka i witamin z grupy B. Mięso z kraba można gotować i smażyć. Jest doskonałym dodatkiem do zup, sałatek, sosów czy kremów. Popularne są paluszki krabowe. Kraby można faszerować.

Piramida żywienia ma ułatwiać zdrowe odżywianie, które polega na przyjmowaniu odpowiedniej ilości białka, tłuszczów, węglowodanów i składników mineralnych. Jest to przewodnik dietetyczny, który przedstawia zrównoważone proporcje pomiędzy grupami żywności, jakie powinny znaleźć się w diecie. Piramida zbudowana jest z kilku poziomów, które obejmują grupy podobnych produktów spożywczych.

Bulwy manioku mają brązową skórkę, a w środku są koloru białego lub żółtego. Stanowią one odpowiednik ziemniaka w strefie klimatu umiarkowanego. Są jadalne po ugotowaniu. Z manioku wytwarza się mąkę - tzw. tapiokę. Mąki tej używa się do przygotowania różnych potraw, a także do wyrobu alkoholu.

Pepino ma kształt jajowaty, a kolor skórki jest żółty z fioletowymi paskami. Jest doskonałym źródłem witaminy C. Owoc można jeść na surowo lub dodać do sałatek, lodów i sorbetów czy drinków. Pepino należy przechowywać w suchym i chłodnym miejscu.

Rambutan nazywany jest także jagodzianem. Słowo "rambutan" w języku malajskim oznacza "owłosiony'. Owoce są niewielkie, jajowate, pokryte miękkimi czerwonymi lub żółtymi kolcami. Pod okrywą znajduje się delikatny, szklisty miąższ. W smaku owoc ten jest kwaśny lub słodki. Owoce można jeść na surowo lub wykorzystać do wyrobu marmolady. Nadaje się także do produkcji wina musującego.

Słodkie ziemniaki, czy bataty to warzywo pochodzące z Ameryki Środkowej. Istnieje wiele odmian batatów, które charakteryzują się różnym kolorem skórki: od czerwonego przez fioletowy i żółty do białego. Bataty można spożywać po ugotowaniu lub upieczeniu. Służą do wyrobu mąki, płatków, skrobi czy alkoholu.

Kaki inaczej nazywane jest persymoną. Owoc ten należy do średniokalorycznych. Zawiera dużo błonnika pokarmowego, który powoduje uczucie sytości i poprawia perystaltykę jelit. Kaki to owoc koloru czerwono-złotego. Kształtem przypomina pomarańczę lub pomidora. Miąższ owocu jest miękki o żelowej konsystencji. Kaki dobrze pasują do sałatek owocowych z kiwi, jabłkami czy bananami.

Kumkwat przypomina pomarańczę, choć jest od niej mniejszy. Owoc posiada jadalną skórkę. Miąższ jest delikatny i ma lekko kwaskowy smak, który doskonale orzeźwia - zwłaszcza w upalne dni. Kumkwat nadaje się do marynowania w syropie lub alkoholu. Ponadto można wykorzystać go do przygotowania konfitur lub jako dodatek do koktajli i deserów.

Marchew to popularne warzywo w kuchni całego świata. Jest skarbnicą karotenoidów - związków, które odpowiadają za kolor marchwi i właściwości przeciwutleniające. Zawarty w marchwi beta-karoten zapewnia prawidłowe funkcjonowanie wzroku, układu odpornościowego, a także wspomaga leczenie trądziku.

Cytryna to żółty owoc o wyraźnym, kwaśnym smaku. Jest to doskonały dodatek do dań jak i samodzielny składnik. Sok z cytryny pobudza wydzielanie enzymów trawiennych, co sprzyja odchudzaniu. Owoce bogate są w witaminę C, B i E oraz w potas, żelazo i magnez. Dojrzałe owoce mają gładką skórkę, a ich zakończenia lekko pachną. Pofałdowana skóra owocu może świadczyć o grubej skórze i małej ilości miąższu.

Liczi jest inaczej nazywane chińskimi śliwkami. Owoce są bogatym źródłem antyoksydantów, które hamują proces starzenia się organizmu. Ponadto liczi zawiera duże ilości witaminy C i potasu. Owoce można jeść na surowo, w postaci mrożonej lub suszonej. Z miąższu można zrobić kompot lub syrop. Mogą stanowić samodzielną przekąskę lub być składnikiem sałatek lub drinków.

Papaja lub melonowiec właściwy charakteryzuje się wyjątkowym smakiem i wieloma właściwościami. Owoc ten pochodzi prawdopodobnie z Ameryki Południowej i Środkowej. papaja jest źródłem likopenu - czerwonego barwnika z grupy karotenoidów, który jest naturalnym przeciwutleniaczem usuwającym szkodliwe wolne rodniki. Owoc może być spożywany na surowo. Można z niego robić przetwory. Owoc można wykorzystać do kandyzowania lub drinków.

Karambola przyciąga uwagę ciekawym kształtem. Owoc składa się z delikatnej skórki i miąższu zawierającego drobne pestki. Smak owocu jest słodko-kwaśny, orzeźwiający. Zapach miąższu przypomina woń jaśminu. Owoc pokrojony w plastry nadaje się do spożycia na surowo, jako dodatek do sałatek czy deserów. Może stanowić element dekoracyjny drinków lub potraw mięsnych czy rybnych.

Kiwano lub inaczej ogórek kiwano charakteryzuje się skórką żółto-czerwonego koloru i miękkim, zielonym miąższem. Miąższ przypomina ten zawarty w ogórkach. Owoc należy do niskokalorycznych o małej zawartości węglowodanów i tłuszczu. Można go spożywać na surowo lub stosować jako dodatek do sałatek, deserów czy drinków.

Yam to kulista lub maczugowata bulwa z tropikalnych winorośli. Jej skórka ma kolor brązowy a miąższ biały lub żółto-pomarańczowy. Bulwy można spożywać gotowane, pieczone lub smażone. Jest to powszechny dodatek do zup i ryb w kuchni malezyjskiej. Yam może być dodatkiem do przekąsek lub deserów. Pojawia się w kuchni chińskiej i hinduskiej.

Bazylia jest jednym z częściej wykorzystywanych ziół w kuchni. Jest jednym ze składników ziół prowansalskich. Bazylia występuje w wielu odmianach, m.in.: pospolitej, czerwonej, cytrynowej czy cynamonowej. Bazylia wykazuje wiele działań prozdrowotnych, reguluje pracę układu pokarmowego i wpływa na układ nerwowy.

Koper zawiera olejki eteryczne, które ułatwiają proces trawienia przez stymulację wydzielania soku żołądkowego. Koper doskonale sprawdza się przy redukcji wzdęć. Jest bogaty w beta-karoten oraz witaminę C. Często dodaje się go do zup, ziemniaków czy ryb.

Rozmaryn to zioło o charakterystycznym smaku i zapachu. W kuchni służy do przyprawiana drobiu, jagnięciny, ryb, dań warzywnych i zup. Łodyga rozmarynu może być wykorzystana jako aromatyczna szpilka do szaszłyków. Rozmaryn wykazuje wiele wartości prozdrowotnych. Korzystnie wpływa na regulację poziomu cukru we krwi, łagodzi bóle żołądka i chroni przed wrzodami żołądka.

Oregano znajduje szerokie zastosowanie w kuchni. Dodaje smaku pieczywu drożdżowemu, warzywom, mięsom i rybom. Często zioło dodawane jest do potraw na bazie jajek i sera. Z oregano doskonale łączą się inne przyprawy i zioła, jak: czosnek, tymianek lub pietruszka. Zioło to wykazuje wiele działań prozdrowotnych: działa przeciwgrzybiczo, poprawia trawienie, łagodzi ból zębów czy działa uspokajająco.

Mięta znana jest z kojącego i chłodzącego działania. Liście nadają także niepowtarzalny zapach. Mięta wykorzystywana jest do wyrobu cukierków i napojów miętowych. Może być składnikiem twarożków czy sałatek, do których wniesie świeżość. Smak mięto dobrze komponuje się także z ziemniakami i jagnięciną. Zioło to jest powszechnie stosowane w celach zdrowotnych. Mięta łagodzi dolegliwości żołądkowe oraz działa przeciwbólowo. Maści z liści mięty działają przeciwświądowo i znieczulająco.

Tymianek charakteryzuje się mocnym, aromatycznym zapachem i gorzkim smakiem. Wykorzystywany jest w kuchni głównie do przyprawienia dziczyzny, drobiu i dań rybnych. Zioło dobrze komponuje się z innymi przyprawami, jak czosnek czy liść laurowy. Tymianek wykazuje działanie przeciwbakteryjne i często stosowany jest przy infekcjach gardła. Preparaty z tymianku stosuje się także w nieżycie żołądka i dwunastnicy.

Trądzik jest to choroba skóry, która polega na dysfunkcji tzw. aparatu włosowo – łojowego. Dochodzi do zablokowania ujść gruczołów łojowych, w wyniku czego tworzą się zaskórniki, krosty czy torbiele ropne. Zmiany te występują w okolicach łojotokowych, czyli na twarzy, owłosionej części głowy, plecach i okolicach mostka. Istnieje wiele przyczyn, które powodują powstanie zmian trądzikowych. Do podstawowych czynników należy nadprodukcja łoju oraz zablokowanie ujść gruczołów łojowych przez czop rogowy.

Chlebek bananowy to amerykańskie ciasto, które przypomina słodki chleb. W tym przepisie bazą jest pełnoziarnista mąka, więc ciasto jest dobrym źródłem błonnika pokarmowego. Przygotowane bez dodatku cukru i środków słodzących. Swój słodki smak uzyskuje dzięki owocom i orzechom, które są źródłem witamin i składników mineralnych.

Zielony, orzeźwiający, smaczny, niskokaloryczny i przede wszystkim bogaty w składniki odżywcze koktajl.

Nadczynność tarczycy jest to nieprawidłowa funkcja gruczołu, związana z nadmierną produkcją hormonów T3 i T4 w stosunku do potrzeb organizmu. Wysoki poziom hormonów tarczycy (hipertyreoza) wpływa niekorzystnie na funkcjonowanie organizmu i odpowiada za objawy chorobowe. W celu potwierdzenia nadczynności tarczycy należy wykonać badania hormonalne. Wstępna diagnostyka opiera się na zbadaniu poziomu TSH w surowicy (jest to najczulszy wskaźnik działania hormonów tarczycy). Poziom TSH w przypadku nadczynności jest zmniejszony.

Cukrzyca LADA jest późno ujawniającą się cukrzycą typu 1 u osób dorosłych (LADA - latent autoimmune diabetes in adults). Choroba wynika z procesu autoimmunologicznego, w którym nieprawidłowe przeciwciała niszczą komórki beta trzustki - w warunkach prawidłowych komórki te odpowiedzialne są za produkcję insuliny. Choć cukrzyca LADA jest typem cukrzycy typu 1, jej objawy pojawiają się pomiędzy 30. a  70. rokiem życia – najczęściej między 40. a 50.. Chorzy na cukrzyce LADA mają zwykle prawidłową masę ciała lub niewielką nadwagę. Często chorzy z LADA chorują na inne choroby autoimmunologiczne, jak np. nadczynność lub niedoczynność tarczycy czy celiakię.

Cukrzyca MODY (MODY - maturity onset diabetes of the young) jest to choroba która pojawia się w młodym wieku (podobnie jak cukrzyca typu 1), ale charakteryzuje się przebiegiem klinicznym tak, jak cukrzyca typu 2. Z tego względu jest ona nazywana graniczną postacią cukrzycy. Cukrzyca MODY jest spowodowana genetycznie upośledzonym wytwarzaniem insuliny na skutek mutacji pojedynczych genów odpowiedzialnych za tworzenie tego hormonu w komórkach beta trzustki.

Cukrzyca ciążowa jest to zaburzenie gospodarki węglowodanowej, które charakteryzuje się zwiększonym stężeniem glukozy (hiperglikemią) we krwi, a stan ten został pierwszy raz rozpoznany w ciąży. Typowa cukrzyca ciążowa rozpoznawana jest między 24. a 28. tygodniem ciąży i mija wraz z porodem. Stwierdzenie hiperglikemii we wcześniejszych tygodniach ciąży lub rozpoznanie typowych objawów cukrzycy, może wskazywać na cukrzycę typu 2 nierozpoznaną przed ciążą lub cukrzycę typu 1, która rozwija się podczas ciąży.

Nowotwór trzustki powstaje w wyniku niekontrolowanego rozrostu chorobowo zmienionych komórek w obrębie tego gruczołu. Rak trzustki charakteryzuje się tym, że jego komórki wywodzą się z nabłonka części zewnątrzwydzielniczej trzustki. Najczęściej jest to gruczolakorak z komórek przewodowych zlokalizowany w głowie trzustki. Rzadziej zmiany lokalizują się w pozostałych częściach: trzonie i ogonie narządu. W Polsce roczna zapadalność na raka trzustki wynosi 6,2 na 100 tys. wśród mężczyzn i 4,2 na 100 tys. wśród kobiet Rak ten zajmuje 5 miejsce wśród przyczyn zgonów z powodu nowotworów złośliwych. Najczęściej pojawia się po 50 roku życia, a jego prawdopodobieństwo rozwoju wzrasta z wiekiem.

Dynia to warzywo bogate w witaminy i minerały, a przy tym ma ma niewiele kalorii. Nie sposób przecenić wartości miąższu dyni jak i samych pestek. Warzywo to obfituje w β-karoten, który jest przeciwutleniaczem i odpowiada za eliminację tzw. wolnych rodników – związków które przyczyniają się do powstawania komórek nowotworowych.

Czarniak jest to ryba z rodziny dorszowatych. Ryba ta w odróżnieniu od dorsza żyje w ławicach, które pływają w górnych warstwach wody. Największe zasoby tej ryby występują w Morzu Północnym i w okolicy Islandii. Czarniak ma wyraźną jasną linie boczną i oliwkowozielony grzbiet. Szczęka dolna jest wysunięta, a płetwa ogonowa wcięta.

W Polsce najczęściej dostępny jest pstrąg tęczowy, hodowany w stawach rybnych. Spośród gatunków występujących dziko można wymienić pstrąga źródlanego i potokowego. Ryba ta ma chude, bladoróżowe mięso. Dostarcza największą ilość cennych kwasów omega-3 spośród ryb słodkowodnych.

Sielawa to ryba z rodziny łososiowatych. Zamieszkuje głównie jeziora w zlewisku Morza Bałtyckiego oraz można ją spotkać w wodach Wołgi, w Anglii, czy Bawarii. Ryba ta lubi czyste wody. Przeciętnie sielawa osiąga długość 30 cm, a jej ciało jest bocznie spłaszczone. Wyglądem bardzo przypomina śledzie, ale różni się smakiem.

Rzeżucha znana jest również pod nazwą pieprznica. Roślina ta ma oryginalny, pikantny smak. Bardzo charakterystyczny jest także jej zapach. Rzeżucha powinna gościć na stole nie tylko wiosną, lecz przez cały rok. Świeża rzeżucha uznawana jest za skarbnicę witamin, zawiera duże ilości witaminy A, C, K, B2, B6 i kwasu foliowego.

Dodatki do żywności są to substancje, które zmieniają właściwości pokarmu oraz samodzielnie nie są stosowane jako pożywienie. Są one otrzymywane z surowców pochodzenia naturalnego (np. roślinnego bądź mineralnego) lub powstają na drodze syntezy chemicznej. Substancje te dodaje się do żywności, by zmienić i poprawić jej właściwości. Zgodnie z obecnym stanem wiedzy, wszystkie stosowane dodatki do żywności są bezpieczne dla człowieka w zakresie dopuszczalnych norm ilości, a brak ryzyka dla zdrowia konsumenta musi być udowodniony.

Miniburgery warzywne to doskonała alternatywa dla popularnych hamburgerów.

Chemiczne dodatki do żywności uznane przez wyspecjalizowane instytucje Unii Europejskiej za bezpieczne i dozwolone do użycia oznaczone są symbolem literowym E oraz kodem cyfrowym. W tabeli można wyszukać interesujący dodatek wpisując jego symbol numerowy lub nazwę.

Piramida Zdrowego Żywienia opublikowana przez Instytut Żywności i Żywienia wskazuje, że jaja powinny być spożywane równie często jak mięso czy ryby. Ile zatem możemy ich jeść w ciągu tygodnia? Odpowiedź na to pytanie nie jest prosta, ale warto pochylić się nad tym zagadnieniem. Kiedy zdecydujemy się na zakup jaj, warto wiedzieć które wybierać. I czy jaja przed spożyciem należy myć?

Pierogi "indyjskie" są ciekawą propozycją dla smakoszy tradycyjnych wyrobów mącznych. Farsz z białej ryby w połączeniu z przyprawą masala daje wspaniały smak.

Istotą choroby zwyrodnieniowej są zmiany, które upośledzają ruchomość w stawie. Nieprawidłowości powstają na skutek uszkodzenia i niewystarczającej regeneracji chrząstki, która w prawidłowych warunkach pozwala na płynną pracę powierzchni stawowych i ruch. Wraz z postępem choroby uszkodzeniu ulegają także inne części stawu, jak np. torebka stawowa, więzadła czy kość leżąca bezpośrednio pod chrząstką stawową.

 



Reklama testowa
Do góry