Starcze zwyrodnienie plamki żółtej

17. 07. 11
Odsłony: 588

Autor: Przemysław Zarzeczny

Czym jest plamka żółta w oku?


Narząd wzroku człowieka jest organem o złożonej budowie. Odbieranie bodźców wzrokowych jest możliwe dzięki wyspecjalizowanym komórkom znajdującym się w obrębie siatkówki – jednej z najważniejszych części oka. Komórki te umożliwiają widzenie w ciągu dnia oraz w ciemności. Największe skupisko fotoreceptorów umożliwiających widzenie barw (widzenie w ciągu dnia) znajduje się na ograniczonym obszarze siatkówki i nazywane jest plamką żółtą.

Co to jest AMD?


Zwyrodnienie plamki związane z wiekiem (ang. age-related maculr degeneration – AMD) to choroba, która dotyczy miejsca największego skupiska fotoreceptorów zwanych czopkami, zlokalizowanych w obrębie plamki żółtej.
Zmiany patologiczne powodują pogorszenie widzenia centralnego aż do całkowitej utraty wzroku. Patogeneza choroby nie jest w pełni poznania. Wiadomo jednak, że zmiany dotyczą kilku struktur oka:

  • fotoreceptorów, których liczba maleje,
  • nabłonka barwnikowego
  • oraz błony naczyniowej oka (naczyń krwionośnych).

Choroba nazywana jest także starczym zwyrodnieniem plamki.


Jakie są przyczyny choroby?


Głównymi czynnikami wystąpienia choroby są:


Jak często występuje AMD?


AMD jest to jednostka chorobowa występująca najczęściej powyżej 60 roku życia. Częstość zachorowania zwiększa się wraz z wiekiem. Szacuje się, że choroba ta dotyczy około 7% osób po 60 roku życia.
Najczęściej u pacjentów stwierdza się tak zwaną postać suchą AMD – 85 do 90% pacjentów. Znacznie rzadziej występuje postać wysiękowa.

Jakie są objawy? Czy można samemu kontrolować wzrok?


Choroba rozwija się powoli i początkowo nie daje charakterystycznych objawów. Kolejne symptomy pojawiają się wraz z coraz większą degradacją fotoreceptorów plamki żółtej.
Najczęściej pierwszym objawem jest pogorszenie widzenia z bliskich odległości, np. przy czytaniu. Następnie może pojawić się falowanie lub krzywienie obrazu – proste przedmioty lub kreski są zakrzywione. Czasami w polu widzenia pojawia się czarny punkt. Wraz z postępem choroby, ostrość widzenia pogarsza się na tyle, że może utrudniać lub uniemożliwiać codzienne funkcjonowanie.

Pacjenci mogą samodzielnie kontrolować wzrok wykonując łatwy test Amslera. Polega on na obserwacji centralnego punktu na kratownicy osobno lewym i prawym okiem. Prawidłowo, obraz powinien być odbierany jako linie proste przecinające się pod kątem prostym. W AMD proste ulegają zakrzywieniu. W takiej sytuacji należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza okulisty.

 
siatka do wykonania testu
obraz widziany prawidłowo
  obraz widziany przez chorego z AMD



W jaki sposób lekarz ustala rozpoznanie?


Specjalista w diagnostyce choroby uwzględnia objawy, które niepokoją pacjenta oraz wywiad rodzinny. W kolejnym etapie przeprowadza się badanie ostrości wzroku do bliży i dali oraz pełne badanie okulistyczne. W niektórych przypadkach stosuje się dodatkowe badania specjalistyczne, jak:

  • optyczna koherentna tomografia,
  • angiografia fluoresceinowa.


Jakie są sposoby leczenia? Jaką rolę odgrywa dieta?


Leczenie choroby zależne jest od postaci, w jakiej występuje: zanikowej (tzw. suche AMD) lub wysiękowej.

Leczenie suchej postaci AMD oparte jest na diecie zawierającej odpowiednie ilości antyoksydantów, witaminy C i E oraz cynku. Inne metody terapeutyczne nie znalazły dotychczas zastosowania.

W przypadku postaci wysiękowej polega na zatrzymaniu nieprawidłowej neowaskularyzacji, czyli procesu tworzenia nowych, nieprawidłowych naczyń krwionośnych. Jest to terapia zmniejszająca objawy, która nie powoduje pełnego wyleczenia. W celu zahamowania tworzenia naczyń krwionośnych stosuje się:

  • zastrzyki doszklistkowe preparatów anty-VEGF,
  • iniekcje doszklistkowe przeciwciał: afliberceptu, ranibizumabu i bewacyzumabu,
  • terapię fotodynamiczną (PDT),
  • fotokoagulację laserem argonowym,
  • techniki zabiegowe – np. witrektomia.


Czy możliwe jest całkowite wyleczenie?


Niestety, dotychczas nie jest możliwe całkowite wyleczenie choroby. Wszelkie działania terapeutyczne mają na celu spowolnienie procesu niszczenia plamki żółtej oraz usunięcie lub zmniejszenie objawów choroby.

Jak uchronić się przed chorobą?


W profilaktyce AMD, tak jak i w leczeniu, istotną rolę odgrywa właściwa dieta. Powinna ona zawierać duże ilości witaminy C i E, selenu, cynku i miedzi. Ponadto istotną rolę odgrywa zaprzestanie palenia papierosów. Korzystnie na kondycję wzroku wpływa regularny wysiłek fizyczny

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 0.00 (0 Votes)


Reklama testowa
Do góry